Bilindiği üzere, 6736 sayılı yasa, bazı alacakların yeniden yapılandırılasına ilişkin önemli hükümler içermektedir. Söz konusu yasa 19/8/2016 gün ve 29806 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe girmiştir. Söz konusu yasanın 5.maddesi matrah ve vergi artırımına ilişkin hükümleri içermektedir. Buna göre 2011 ilâ 2015 takvim yılları için gerçek veya tüzel kişiler veya potansiyel mükellefler matrah ve vergi artırımından yararlanabileceklerdir. Matrah ve vergi artırımı kısaca şu avantajları mükelleflere sağlamaktadır:
1) Vergi incelemesinden kurtulabilmek,
2) Özel esaslardan çıkıp genel esaslara geçebilmek
3) 2011 ilâ 2015 yılları için herhangi bir vergi incelemesine tabi olmamak
4) Devam eden vergi incelemelerinden kurtulabilmek
31 Ekim 2016 tarihine kadar Yeni vergi affı yasasıyla ilgili müracaatların yapılarak, vergi dairesine ilgili dilekçe ile başvurulması gerekmektedir. Her mükellefin bağlı bulunduğu vergi dairesi baz alınarak buna göre ya elektronik ortamda veya klasik olarak yayınlanacak standart başvuru dilekçeleri ile yasadan faydalanılması gerekmektedir.
6736 sayılı yasanın 5.maddesi hükmüne göre;
1-Gelir ve Kurumlar vergisi yönünden 2011 ila 2015 yılları için matrah arttırımı yapanlar bu yıllarla ilgili vergi incelemesine tabi olmazlar. Özel esaslar diye tanımladığımız “Kara listeye girenler” kullanım ve düzenleme açısından Özel esaslardan genel esaslara geçebilir.
2-Matrah ve vergi arttırımı müracaatları gerçek veya tüzel kişiliğin bağlı bulunduğu vergi dairesine yapılacaktır. Müracaatlarda standart dilekçe veya 3568 sayılı yasaya göre meslek mensupları kanalıyla elektronik ortamda VEDOP sistemi üzerinden şifre ve parola ile gerçekleştirilecektir. Gerçekleştirme sonucunda tahakkuk fişleri her vergi türü ve yılı ve dönemi için çıkarılacaktır.
3-İşini terk eden mükellefler veya resen terk yoluyla faaliyeti kapalı gözüken mükellefler elektronik ortamda beyanname verme zorunlulukları yoksa bu mükellefler kağıt ortamında matrah artırımında bulunabilirler.
4-Matrah ve vergi arttırımı yapan mükellefler 2011 ila 2015 arası defter kayıt ve belgelerini 5 yıllık saklama ve ibraz süreleri içerisinde saklayacaklardır. Matrah ve vergi arttırımı yapılan defter ve belgeler arşivde saklanacaktır. Başka bir ifade ile çöpe yollanmayacaktır.
5-Matrah ve vergi arttırımı yapan mükellefler VUK 359 mad. kapsamında bir suça maruz kalmış iseler, kendileri hakkında sahte fatura düzenleme VİR mevcut ise bu durumda yapılan matrah arttırımı vergi dairesince düzeltme fişi ile düzeltilir. Tahakkuk işlemleri terkin edilir. Mükellefin buna karşı vergi mahkemesinde dava açma olanağı mevcuttur. Çünkü mükellefin bilgisi dışında karşıdan vergi tekniği raporuna istinaden bazen bu konuda kamu davası açılmış olabilir. Veya mükellefin tarh ve işlem dosyasında bilgisi dışında düzenleyici VTR olabilir.
6-Artırılan matrah tutarları, yasada yer alan minimum matrah tutarlarından düşük olamayacaktır.
7-Defter kayıt ve belgeleri yok edenler veya defter sahifelerini yok ederek yerine başka yapraklar koyanlar veya hiç yaprak koymayanlar veya belgelerin asıl veya suretlerini tamamen veya kısmen sahte olarak düzenleyenler matrah/vergi artırım hükümlerinden yararlanmayacaklardır.
8-Özel esaslardan çıkabilmek için mutlak surette 2011-2015 yılları için KDV matrah arttırımı da yapılmalıdır. Bu örnekte mükellefin hangi yıl için özel esaslarda gözüküyor ise sadece o yıl örneğin; 2015 yılı matrah arttırımı yapılmalıdır.
9-Mükelleflerin matrah arttırımı yaptığı yıllarla ilgili sahte fatura kullanımı veya düzenlenmesi gibi fiilleri mevcut ise idare bu durumu tespit etmeden VİR düzenlemeden matrah arttırımının yapılması halinde vergi suçu ortadan kalkar. Başka bir ifade ile vergi incelemesi henüz yapılmadığı için vergi müfettişi Cumhuriyet Savcılığı nezdinde VUK mad. 359 hükmüne göre suç duyurusunda bulunamayacaktır. Yasanın yürürlüğe girmesinden yani 19/8/2016 tarihinden önce devam eden vergi incelemelerinin kısa zamanda sonuçlandırılarak rapora bağlanması zorunludur. Yasaya göre bu gibi incelemelerin 30 gün içinde sonuçlandırılması gerekecektir.(mad. 5/7 ) Yine yasanın yayınlandığı tarihi izleyen ay başından itibaren 30 gün içerisinde neticelendirilemeyen vergi incelemeleri kadük olur. Bu süre içerisinde sonuçlandırılan vergi incelemeleri ile ilgili tarhiyat öncesi uzlaşma istemleri dikkate alınmaz.
10-213 sayılı VUK mad. 359/b fıkrasındaki defter, kayıt ve belgeleri yok edenler veya defter sayfalarını yok ederek yerine başka yaprak koyanlar veya hiç yaprak koymayanlar veya belgelerin asıl veya suretlerini tamamen veya kısmen sahte olarak düzenleyenler bu maddenin bir, iki ve üç fıkra hükümlerinden faydalanamazlar. Bu konuda ayrıca idarede vergi inceleme raporu (VİR) mevcut olması zorunludur.
11-Evvelce sahte fatura kullanımı nedeni ile Asliye Ceza Mahkemesinde hakkında dava açılmış mükellefler açısından bunların önceden yapılmış cezalı tarhiyatları nedeni ile vergi mahkemesindeki devam eden davaları iş bu af yasasının mad. 3 hükmüne göre davalardan vazgeçilip yasada belirtilen süreler içinde ödemeleri yapılmalıdır. Yapılan ödemeler ile yasadan yararlandığına ilişkin mükellefin bütün belge ve bilgileri Asliye Ceza Mahkemesine sunulması ve ödemelerin tümüyle gerçekleştiğini ceza dosyasına ibraz etmesi yararlı olacaktır. Çünkü, Asliye ceza Mahkemesindeki dosyayla Vergi Mahkemesindeki sonuçlanan af yasası kaynaklı ilişkiler irtibatlandırılmalıdır.
12-Sonuç olarak, yürürlüğe giren 6736 sayılı af yasasına göre sahte belge kullananlar matrah ve vergi arttırımından faydalanabilecektir. Ancak, vergi yasaları uyarınca tutulan veya düzenlenen ve saklama ve ibraz zorunluluğu bulunan defter kayıt ve belgeleri yok edenler, defter sayfalarını yok ederek yerine başka yaprak koyanlar veya hiç yaprak koymayanlar, belgelerin asıl veya suretlerini tamamen veya kısmen sahte olarak tanzim edenler matrah ve vergi arttırımından yararlanamazlar. Yukarıda ifade ettiğimiz gibi bu konuda idarenin elinde mutlak surette VTR bulunması zorunludur.
13-Mükelleflerin artırdıkları tutarlar;
a. İnceleme sonucu ulaşılan matrah farkından az ise, aradaki fark üzerinden mükellef hakkında vergi tarhiyatı yapılır. Ancak, mükellefin talep etmesi halinde bu kanunun inceleme ve tarhiyat safhasında bulunan işlemler başlıklı 4.maddesindeki hükümlerden yararlanarak ödeme yapabilirler.
b. İnceleme sonucu erişilen matrah farkından daha çok veya eşit ise, mükellef hakkında ayrıca vergi tarhiyatı yapılmaz. Ve ceza uygulanmaz.
14-Matrah ve vergi artırımı 31.10.2016 tarihine kadar yapılmalıdır. Bu sürenin yaklaşması dolayısıyla ve yasanın yürürlüğe girdiği 19.8.2016 tarihi dikkate alındığında ve araya kurban bayramının girmesi nedeniyle yaklaşık 2 hafta gibi bir süre boşa geçmiştir. Dolayısıyla Maliye Bakanlığının bu durumu dikkate alıp 6736 sayılı yasanın 2,3,4,5 md hükümlerini 30 KASIM 2016 tarihine kadar UZATMASINDA yarar görülmektedir. Çünkü gerek mali müşavirler, gerekse vergi mükellefleri bu zaman zarfında işlerini tam anlamıyla bitirememiştir. Diğer yandan vergi idaresi ve özverili çalışan personeli yasanın uygulaması ile ilgili süre açısından sıkışmış durumdadır.
Mustafa Alpaslan
Kaynak: http://www.muhasebetr.com/yazarlarimiz/mustafaalpaslan/0281/
1) Vergi incelemesinden kurtulabilmek,
2) Özel esaslardan çıkıp genel esaslara geçebilmek
3) 2011 ilâ 2015 yılları için herhangi bir vergi incelemesine tabi olmamak
4) Devam eden vergi incelemelerinden kurtulabilmek
31 Ekim 2016 tarihine kadar Yeni vergi affı yasasıyla ilgili müracaatların yapılarak, vergi dairesine ilgili dilekçe ile başvurulması gerekmektedir. Her mükellefin bağlı bulunduğu vergi dairesi baz alınarak buna göre ya elektronik ortamda veya klasik olarak yayınlanacak standart başvuru dilekçeleri ile yasadan faydalanılması gerekmektedir.
6736 sayılı yasanın 5.maddesi hükmüne göre;
1-Gelir ve Kurumlar vergisi yönünden 2011 ila 2015 yılları için matrah arttırımı yapanlar bu yıllarla ilgili vergi incelemesine tabi olmazlar. Özel esaslar diye tanımladığımız “Kara listeye girenler” kullanım ve düzenleme açısından Özel esaslardan genel esaslara geçebilir.
2-Matrah ve vergi arttırımı müracaatları gerçek veya tüzel kişiliğin bağlı bulunduğu vergi dairesine yapılacaktır. Müracaatlarda standart dilekçe veya 3568 sayılı yasaya göre meslek mensupları kanalıyla elektronik ortamda VEDOP sistemi üzerinden şifre ve parola ile gerçekleştirilecektir. Gerçekleştirme sonucunda tahakkuk fişleri her vergi türü ve yılı ve dönemi için çıkarılacaktır.
3-İşini terk eden mükellefler veya resen terk yoluyla faaliyeti kapalı gözüken mükellefler elektronik ortamda beyanname verme zorunlulukları yoksa bu mükellefler kağıt ortamında matrah artırımında bulunabilirler.
4-Matrah ve vergi arttırımı yapan mükellefler 2011 ila 2015 arası defter kayıt ve belgelerini 5 yıllık saklama ve ibraz süreleri içerisinde saklayacaklardır. Matrah ve vergi arttırımı yapılan defter ve belgeler arşivde saklanacaktır. Başka bir ifade ile çöpe yollanmayacaktır.
5-Matrah ve vergi arttırımı yapan mükellefler VUK 359 mad. kapsamında bir suça maruz kalmış iseler, kendileri hakkında sahte fatura düzenleme VİR mevcut ise bu durumda yapılan matrah arttırımı vergi dairesince düzeltme fişi ile düzeltilir. Tahakkuk işlemleri terkin edilir. Mükellefin buna karşı vergi mahkemesinde dava açma olanağı mevcuttur. Çünkü mükellefin bilgisi dışında karşıdan vergi tekniği raporuna istinaden bazen bu konuda kamu davası açılmış olabilir. Veya mükellefin tarh ve işlem dosyasında bilgisi dışında düzenleyici VTR olabilir.
6-Artırılan matrah tutarları, yasada yer alan minimum matrah tutarlarından düşük olamayacaktır.
7-Defter kayıt ve belgeleri yok edenler veya defter sahifelerini yok ederek yerine başka yapraklar koyanlar veya hiç yaprak koymayanlar veya belgelerin asıl veya suretlerini tamamen veya kısmen sahte olarak düzenleyenler matrah/vergi artırım hükümlerinden yararlanmayacaklardır.
8-Özel esaslardan çıkabilmek için mutlak surette 2011-2015 yılları için KDV matrah arttırımı da yapılmalıdır. Bu örnekte mükellefin hangi yıl için özel esaslarda gözüküyor ise sadece o yıl örneğin; 2015 yılı matrah arttırımı yapılmalıdır.
9-Mükelleflerin matrah arttırımı yaptığı yıllarla ilgili sahte fatura kullanımı veya düzenlenmesi gibi fiilleri mevcut ise idare bu durumu tespit etmeden VİR düzenlemeden matrah arttırımının yapılması halinde vergi suçu ortadan kalkar. Başka bir ifade ile vergi incelemesi henüz yapılmadığı için vergi müfettişi Cumhuriyet Savcılığı nezdinde VUK mad. 359 hükmüne göre suç duyurusunda bulunamayacaktır. Yasanın yürürlüğe girmesinden yani 19/8/2016 tarihinden önce devam eden vergi incelemelerinin kısa zamanda sonuçlandırılarak rapora bağlanması zorunludur. Yasaya göre bu gibi incelemelerin 30 gün içinde sonuçlandırılması gerekecektir.(mad. 5/7 ) Yine yasanın yayınlandığı tarihi izleyen ay başından itibaren 30 gün içerisinde neticelendirilemeyen vergi incelemeleri kadük olur. Bu süre içerisinde sonuçlandırılan vergi incelemeleri ile ilgili tarhiyat öncesi uzlaşma istemleri dikkate alınmaz.
10-213 sayılı VUK mad. 359/b fıkrasındaki defter, kayıt ve belgeleri yok edenler veya defter sayfalarını yok ederek yerine başka yaprak koyanlar veya hiç yaprak koymayanlar veya belgelerin asıl veya suretlerini tamamen veya kısmen sahte olarak düzenleyenler bu maddenin bir, iki ve üç fıkra hükümlerinden faydalanamazlar. Bu konuda ayrıca idarede vergi inceleme raporu (VİR) mevcut olması zorunludur.
11-Evvelce sahte fatura kullanımı nedeni ile Asliye Ceza Mahkemesinde hakkında dava açılmış mükellefler açısından bunların önceden yapılmış cezalı tarhiyatları nedeni ile vergi mahkemesindeki devam eden davaları iş bu af yasasının mad. 3 hükmüne göre davalardan vazgeçilip yasada belirtilen süreler içinde ödemeleri yapılmalıdır. Yapılan ödemeler ile yasadan yararlandığına ilişkin mükellefin bütün belge ve bilgileri Asliye Ceza Mahkemesine sunulması ve ödemelerin tümüyle gerçekleştiğini ceza dosyasına ibraz etmesi yararlı olacaktır. Çünkü, Asliye ceza Mahkemesindeki dosyayla Vergi Mahkemesindeki sonuçlanan af yasası kaynaklı ilişkiler irtibatlandırılmalıdır.
12-Sonuç olarak, yürürlüğe giren 6736 sayılı af yasasına göre sahte belge kullananlar matrah ve vergi arttırımından faydalanabilecektir. Ancak, vergi yasaları uyarınca tutulan veya düzenlenen ve saklama ve ibraz zorunluluğu bulunan defter kayıt ve belgeleri yok edenler, defter sayfalarını yok ederek yerine başka yaprak koyanlar veya hiç yaprak koymayanlar, belgelerin asıl veya suretlerini tamamen veya kısmen sahte olarak tanzim edenler matrah ve vergi arttırımından yararlanamazlar. Yukarıda ifade ettiğimiz gibi bu konuda idarenin elinde mutlak surette VTR bulunması zorunludur.
13-Mükelleflerin artırdıkları tutarlar;
a. İnceleme sonucu ulaşılan matrah farkından az ise, aradaki fark üzerinden mükellef hakkında vergi tarhiyatı yapılır. Ancak, mükellefin talep etmesi halinde bu kanunun inceleme ve tarhiyat safhasında bulunan işlemler başlıklı 4.maddesindeki hükümlerden yararlanarak ödeme yapabilirler.
b. İnceleme sonucu erişilen matrah farkından daha çok veya eşit ise, mükellef hakkında ayrıca vergi tarhiyatı yapılmaz. Ve ceza uygulanmaz.
14-Matrah ve vergi artırımı 31.10.2016 tarihine kadar yapılmalıdır. Bu sürenin yaklaşması dolayısıyla ve yasanın yürürlüğe girdiği 19.8.2016 tarihi dikkate alındığında ve araya kurban bayramının girmesi nedeniyle yaklaşık 2 hafta gibi bir süre boşa geçmiştir. Dolayısıyla Maliye Bakanlığının bu durumu dikkate alıp 6736 sayılı yasanın 2,3,4,5 md hükümlerini 30 KASIM 2016 tarihine kadar UZATMASINDA yarar görülmektedir. Çünkü gerek mali müşavirler, gerekse vergi mükellefleri bu zaman zarfında işlerini tam anlamıyla bitirememiştir. Diğer yandan vergi idaresi ve özverili çalışan personeli yasanın uygulaması ile ilgili süre açısından sıkışmış durumdadır.
Mustafa Alpaslan
Kaynak: http://www.muhasebetr.com/yazarlarimiz/mustafaalpaslan/0281/