Uzun süredir yaptığım mali müşavirlik mesleğimde yüzlerce firma kurdum; yüzlerce girişimciye danışmanlık verdim. Ve bu konuda gördüğüm girişimcilerin muhasebe konusunu önemsemedikleri sadece işlerine odaklandıkları bu yüzden de sonradan ciddi sorunlar yaşadıklarıdır. Bir girişimcinin temel hatları ile muhasebe ve vergi ile alakalı konulara hakim olması gerektiğine inanıyorum. Çünkü girişimcinin işinin gereklerinden biride oluşabilecek riskleri minimize etmek ve işletmesine hakim olmaktır. Girişimci ancak bu riskleri bilir ise bunları kontrol edip; planlayabilir. Muhasebe geniş bir çalışma alanı ama girişimcinin muhasebe hakkında her şeyi bilmesine de gerek yok. Sadece genel mantığını, işlerin yapılış süreçleri ve nelere dikkat etmeli gibi hususları bilmeli zaten her girişimcinin devletle olan işlemlerinde ona yardımcı olan ona danışmanlık yapan bir mali müşaviri var. Burada girişimcinin üzerine düşen görev işini doğru yapıp işine hakim olduğu gibi işletmesine de hakim olacak bilgiye sahip olup, mali müşavirinin de desteği ile işletmesine vergisel ve muhasebesel açıdan yukarıdan bakabilecek özelliğe sahip olabilmesidir. Katılımcı olarak katıldığım bir eğitimde katılımcılardan biri ile yaptığımız ara sohbetlerde katılımcı bana şöyle demişti: “hocam bizim mali müşavir çok iyi bize hiç vergi çıkartmıyor. Biz ne istersek bize o kadar vergi çıkarıyor!” Bu düşünce beni gerçekten çok rahatsız etmişti. İyi mali müşavir az vergi ödeten müşterisinin isteğine göre vergi oluşmasını sağlayan bunu da aslında muhasebe hata ve hileleri ile yapan mıdır?
Yoksa;
-Devletin koymuş olduğu kurallara uygun muhasebenizin yapılmasını sağlayıp sizi denetim risklerinden koruyan,-Kanunlardaki avantajları, teşvikleri doğru öğrenip sizin bunlardan istifade etmenizi sağlayan,
-İşletmedeki verileri doğru analiz ederek işletmenin karlılığını artırma, kaynaklarını verimli kullandırma ve maliyetlerin azaltılması konularında bilgi üreterek girişimciye yardımcı olan,
-Ticari faaliyetinizden dolayı oluşan vergi risklerini önceden görüp gerekli tedbirleri alarak sizi koruyan mıdır.
Bu sorunun cevabını her girişimci kendisi vermelidir. Muhasebe hata ve hileleri ile az vergi ödemek ilk bakışta işletmeye kaynak üretmek adına kar etmek gibi gelebilir. Fakat girişimcinin görevlerinden biri faaliyetlerini doğru raporlayarak gelirleri üzerinden devlete vergi vermektir. Bunu yapmaması halinde devlet yaptırımları ile karşı karşıya geleceğini bilmelidir. Mali müşavirini az vergi ödemek yolunda sıkıştırmak yerine ondan avantajları, vergi planlamasını, maliyet kontrolü gibi yasal ve işletmesine faydalı olacak bilgileri alma ve uygulama yoluna gitmelidir.
Ey Girişimci Dikkat Et Her an İncelene bilirsin?
Vergi Usul Kanunu‘na göre vergi incelemesinin ne zaman yapılacağının mükelleflere önceden haber verilmesi zorunlu değildir. Vergi incelemesi henüz sonuçlanmamış hesap dönemi de dahil olmak üzere zaman aşımı süresi olan 5. yılın sonuna kadar her zaman yapılabilir. Mükellefin vergi incelemesine alınmış ve rapor düzenlenmiş herhangi bir yıl hesaplarının tekrar vergi incelemesine alınmasına engel herhangi bir hukuki düzenleme bulunmamaktadır. Daha önceden yapılan vergi incelemesinin tam veya sınırlı olmasının bir önemi yoktur. Muhasebe, vergi usul ve esaslarına uygun işleriniz yapılıyorsa o zaman denetimlerden korkmanıza gerek yok. Fakat vergi kaçırarak kar etme mantığında iseniz unutmayın ki incelemede az ödediğiniz verginin çok daha fazlasını ceza olarak ödeyebilirsiniz. Vergi Riskleri Nelerdir? İşletmelerin vergiyle ilişkisi son derece karmaşık bir seyir izliyor. Vergi incelemeleri, vergi davaları, matrah hesaplamaları, riskli işlemler, grup içi işlemler, vergi dairesi ilişkileri, personelden kaynaklanan hatalar, iş süreçleri-muhasebe ilişkisi ve vergi süreç denetimi gibi bir dizi olgu nedeniyle vergi konusu eğer iyi yönetilemezse şirketler için ciddi bir sorun olabiliyor. İşletmelerde karşılaşılan başlıca vergi riskleri aşağıdaki ana başlıklar halinde şöyle gruplanabilir:
- Transfer fiyatlaması ve örtülü sermaye yoluyla kazanç aktarımı
- Muafiyet ve istisnaların uygulamasında karşılaşılan farklı görüşler
- Satışlarda ve ücretlerde açıktan işlemler
- Yanıltıcı belgeler ve işle ilgili olmayan giderler yoluyla maliyet artırımı
- KDV ve ÖTV planlaması amacıyla ilişkili şirketler arasında yapılanma ve faturalaşma
- Sözleşmeler üzerinden hesaplanması gereken damga vergisinin ödenmemesi
- Gelir ve gider tahakkuklarında kaymalar
- Maliyet, amortisman ve değerlemelerde hatalar
- Stopaj uygulamalarında yanlışlıklar
- Vergi oranlarında, matrah hesaplamalarında, indirim ve ilavelerde hatalar
“Bu risklerin bir kısmı hatalardan, diğer bir kısmı vergileme konusunda tartışmalı uygulamalardan ve önemli bir kısmı da kanuna aykırı kasıtlı yanlışlardan kaynaklanmaktadır. Girişimciler her ne kadar bazı riskleri bilseler dahi rakamsal olarak yaratabileceği olumsuz etkilerin boyutları konusunda yeterli bilgiye sahip değiller. Hatta bu risklerin bir kısmı hakkında hiçbir bilginin olmadığı durumlarla da karşılaşılmaktadır. Dolayısıyla, girişimciler mali müşavirlerinden sadece bir danışman gibi değil aynı zamanda bir öğretmen gibi faydalanmalı ve işbirliği içinde işletmelerindeki riskleri kontrol altına alma ve doğru vergi ödeme mantığı ile hem işlerini hem de işletmelerini koruyabilirler.
Unutmayınız ;“İyi Mali Müşavir az vergi ödeten değil kanunlardaki tüm avantajları kullandırandır.”
Nevzat Erdağ
